İsviçre ve Singapur’da gönüllü beyan
Her iki hukuk düzeni de beyan edilmemiş gelir veya varlıklarını idare bunları tespit etmeden önce açıklayan mükellefi ödüllendirir. İsviçre, DBG md. 175 f. 3 ve ilgili kanton hükümleri uyarınca hayatta bir kez yararlanılabilen cezasız bir gönüllü beyan imkânı sunar. Mükellef on yıla kadar geriye dönük vergileri ve faizi öder, ancak para cezası ödemez. Bunun şartları, idarenin önceden bilgi sahibi olmaması, mükellefin tam işbirliği yapması ve ödeme için ciddi çaba göstermesidir.1 Singapur Gelir İdaresi’nin (IRAS) Gönüllü Beyan Programı (Voluntary Disclosure Programme) ise kanuni beyan tarihinden itibaren bir yıl içinde yapılan beyanlarda cezaları sıfıra indirir. Bu sürenin ardından ceza, eksik tarh edilen verginin yıllık yüzde beşi olarak sabit oranda uygulanır. Şart, beyanın zamanında, doğru, eksiksiz ve kendiliğinden yapılmasıdır.2 2021’den bu yana her iki ülkede de bu tür beyanların en yaygın konusu, beyan edilmemiş kripto varlıklardır.
| Aşama | İsviçre | Singapur |
|---|---|---|
| 1. Olguların tespiti | On yıla kadar geriye dönük cüzdan ve borsa geçmişinin yeniden oluşturulması; servet vergisi için ESTV yıl sonu fiyatlarıyla değerleme; gelir doğuran olayların (staking, airdrop, madencilik) ve profesyonel alım satımcı sayılma riskinin belirlenmesi | Açık yılların (genellikle dört, hile hâlinde daha uzun) geçmişinin yeniden oluşturulması; kazançların sermaye veya gelir olarak sınıflandırılması; gelir doğuran olayların belirlenmesi |
| 2. Uygunluk | İdarenin önceden bilgi sahibi olmadığının, mükellefin ilk kez beyanda bulunduğunun ve tam işbirliğinin mümkün olduğunun teyidi | Beyanın IRAS sorgusu veya inceleme bildiriminden önce kendiliğinden yapıldığının teyidi; eksiksizliğin teyidi |
| 3. Başvuru | Kanton vergi idaresine eksiksiz belgelerle yazılı beyan; her yıl için düzeltme beyannamesi | myTax Portal üzerinden beyan veya düzeltme beyannameleri ve hesaplamalarla birlikte yazılı başvuru |
| 4. Tarhiyat | On yıla kadar geriye dönük vergiler artı gecikme faizi; para cezası yok; profesyonel alım satımcı sayılırsa AHV primleri | Eksik tarh edilen vergi artı %0 (bir yıl içinde) veya yıllık %5 ceza; beyan edilen konular için kovuşturma yok |
| 5. Süre | Kantona ve hacme göre 3–12 ay | 3–9 ay |
| 6. Mesleki hizmet maliyetleri | Yeniden oluşturma ve başvuru için CHF 15.000–60.000; adli muhasebe ayrıca | S$ 10.000–50.000; adli muhasebe ayrıca |
Her iki ülkede de maliyetli olan, geçmişin yeniden oluşturulması aşamasıdır. Bir kısmı artık mevcut olmayan birkaç borsada on yıllık faaliyeti bulunan bir mükellef, edinim maliyetlerini ispat edemeyebilir. Bu durumda her iki idare de hazinenin lehine olan tahminler uygular. Uygulamadaki tavsiye, sorun tespit edilir edilmez beyanda bulunmaktır. Singapur’daki cezasız süre de İsviçre’deki idarenin önceden bilgi sahibi olmaması şartı da gecikmeyle kaybedilir. Üstelik 2027 ve 2028’de başlayacak Kripto Varlık Raporlama Çerçevesi (CARF) kapsamındaki bilgi değişimleri, idarelere uygunluğu ortadan kaldıran bilgiyi sağlayacaktır.3
Sınır ötesi açıdan
Her iki ülkede de yaşamış bir mükellefin iki ayrı beyanda bulunması gerekir. Sıra önemlidir. Önce tespit riskinin daha yüksek ve ceza rejiminin daha sert olduğu ülkede beyanda bulunun. Beyan edilmemiş servet söz konusu olduğunda bu genellikle İsviçre’dir, çünkü servet vergisi borçları her yıl birikir ve kanton idareleri bugün Ortak Raporlama Standardı (CRS) verilerini almaktadır. Ardından Singapur’da beyanda bulunun. Orada yalnızca geliri vergilendiren sistem nedeniyle, varlıklar sermaye niteliğindeyse birçok yıl için hiç vergi doğmaz. İsviçre’deki beyan, Singapur’daki duruma ve Singapur’daki beyan da İsviçre’deki duruma, her bir idarenin ihtiyaç duyduğundan fazla atıfta bulunmamalıdır. Çünkü iki idare, çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmasının 25. maddesi uyarınca talep üzerine bilgi değişiminde bulunur.
Notlar
- DBG md. 175 f. 3 ve md. 181a (şirketler); StHG md. 56 f. 1bis; bkz. G. Kısım, VIII. Bölüm. ↩
- IRAS e-Tax Guide, IRAS' Voluntary Disclosure Programme, güncel hâliyle; Income Tax Act 1947, s. 95 ve 96 (cezalar); bkz. M. Kısım, VIII. Bölüm. ↩
- CARF raporlamasının gönüllü beyan uygunluğuyla etkileşimi G. Kısım, VII. Bölüm ile M. Kısım, VII. Bölümde ele alınmaktadır. ↩
Yalnızca genel bilgi amaçlıdır. Bu makale hukuki veya vergisel danışmanlık niteliği taşımaz, somut bir olaya ilişkin danışmanlığın yerini tutmaz ve avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz. Makale, Ekim 2026 itibarıyla hukuki durumu yansıtır.